Το χτύπημα του Ήλιου
Πρόβλεψη «διαστημικού» καιρού για τα επόμενα χρόνια:
ηλιακές καταιγίδες και πιθανότητα κατατονικών μπλακάουτ στη Γη.
Είμαστε προετοιμασμένοι για κάτι τέτοιο;
Την Πέμπτη 1 Σεπτεμβρίου του 1859 ο 33χρονος ζυθοποιός και ερασιτέχνης αστρονόμος Ριτσαρντ Καριγκτον ανέβηκε τις σκάλες του ιδιωτικού του παρατηρητηρίου κοντά στο Λονδίνο, άνοιξε την οροφή του θόλου και ρύθμισε το τηλεσκόπιο του έτσι ώστε να προβάλει ένα είδωλο του Ήλιου διαμέτρου 28εκ. πάνω σε μια επιφάνεια. Ενώ αποτύπωνε τις ηλιακές κηλίδες σε ένα κομμάτι χαρτί, εμφανίστηκαν «δυο περιοχές εντόνου λαμπερού λευκού φωτός» στη μέση μιας μεγάλης ομάδας κηλίδων. Την ιδία στιγμή η βελόνα του μαγνητόμετρου στο αστεροσκοπείο Κιού, στο Λονδίνο, άρχισε να αιωρείται έντονα. Πριν την αυγή της επόμενης μέρας ο ουρανός στα νότια, μέχρι τη Χαβάη και τον Παναμά, φωτίστηκε από τεράστιους, κόκκινους, πράσινους και πορφυρούς σχηματισμούς εν είδει σέλαος. Οι κατασκηνωτές στα βραχώδη οροί ξεγελάστηκαν νομίζοντας πως ξημέρωνε και άρχισαν να ετοιμάζουν το πρωινό τους.
Η έκρηξη που είχε παρατηρήσει ο Καριγκτον προμήνυε μια ηλιακή υπερκαταιγίδα-ένα τεράστιο
ηλεκτρομαγνητικό ξέσπασμα που εκτόξευσε δισεκατομμύρια τόνους φορτισμένων σωματιδίων
στη Γη. Όταν το αόρατο κύμα συγκρούστηκε με το μαγνητικό πεδίο του πλανήτη, προκάλεσε
την παράγωγη ηλεκτρικών ρευμάτων, που ξεχύθηκαν πάνω στα τηλεγραφικά καλώδια.
Το εκρηκτικό κύμα έθεσε εκτός λειτουργιάς αρκετούς τηλεγραφικούς σταθμούς, ενώ σε
κάποιους άλλους οι υπάλληλοι διαπίστωσαν ότι μπορούσαν να εργάζονται ακόμα και όταν
αποσύνδεαν τις μπαταριές τους.
Μέχρι σήμερα δεν έχει εκδηλωθεί καμία ηλιακή υπερκαταιγίδα τόσο δυνατή όσο εκείνη του 1959 και, ως εκ τούτου, είναι δυνατών να υπολογιστούν οι επιπτώσεις που θα είχε ένα ανάλογο γεγονός στο σημερινό καλωδιωμένο κόσμο. Με το μπλακάουτ του Κεμπέκ, στις 13 Μάρτιου του 1989, πήραμε απλώς μια ιδέα. Εκείνη την μέρα μια ηλιακή καταιγίδα έθεσε εκτός λειτουργιάς το δίκτυο ηλεκτρικού ρεύματος που εξυπηρετούσε πάνω από 6 εκατομμύρια πολίτες. Μια καταιγίδα όπως αυτή του Καριγκτον θα μπορούσε να υπερθερμαίνει περισσότερους μετασχηματιστές οπόσους διαθέτουν όλες μαζί οι ηλεκτρικές εταιρίες, αφήνοντας εκατομμύρια ανθρώπους χωρίς φως, πόσιμο νερό, επεξεργασία απόβλητων, θέρμανση, κλιματισμό, καύσιμα, τηλέφωνο, καθώς και τρόφιμα και φάρμακα που διατηρούνται στο ψυγείο, μέχρι να κατασκευαστούν οι νέοι μετασχηματιστές. Συμφώνα με μια έκθεση επιστήμων των ΗΠΑ, μόνο τον πρώτο χρόνο μια τέτοια καταιγίδα θα επέφερε απώλειες ύψους ενός με δυο τρισεκατομμυρίων δολαρίων και η οικονομική ανάληψη θα διαρκούσε 10 χρόνια.
«Δεν μπορούμε να προβλέψουμε τη δραστηριότητα του Ήλιου σε βάθος χρόνου, παρά μόνο ο Καρλ Σράιβερ του Ηλιακού και Αστροφυσικού εργαστηριού της εταιρίας Lockheed Martin. Φέτος αναμένεται η έναρξη μια περιόδου μεγίστης ηλιακής δραστηριότητας και τα ερευνητικά κέντρα επανδρώνεται με επιστήμονες, ελπίζοντας πως ο Ήλιος δεν θα αποβεί ιδιαίτερα καταστροφικός. «Προσπαθούμε να καταλάβουμε πως επηρεάζεται η ανθρώπινη δραστηριότητα από το ‘διαστημικό’ καιρό» λέει ο Σράιβερ. «Από τη στιγμή που θα εντοπίσεις μια απειλή τέτοιου μεγέθους είναι ηθικά ενδεδειγμένο να είσαι προετοιμασμένος αν δεν το κάνεις, οι συνέπειες θα είναι ανυπολόγιστες.
Πρόβλεψη «διαστημικού» καιρού για τα επόμενα χρόνια:
ηλιακές καταιγίδες και πιθανότητα κατατονικών μπλακάουτ στη Γη.
Είμαστε προετοιμασμένοι για κάτι τέτοιο;
Την Πέμπτη 1 Σεπτεμβρίου του 1859 ο 33χρονος ζυθοποιός και ερασιτέχνης αστρονόμος Ριτσαρντ Καριγκτον ανέβηκε τις σκάλες του ιδιωτικού του παρατηρητηρίου κοντά στο Λονδίνο, άνοιξε την οροφή του θόλου και ρύθμισε το τηλεσκόπιο του έτσι ώστε να προβάλει ένα είδωλο του Ήλιου διαμέτρου 28εκ. πάνω σε μια επιφάνεια. Ενώ αποτύπωνε τις ηλιακές κηλίδες σε ένα κομμάτι χαρτί, εμφανίστηκαν «δυο περιοχές εντόνου λαμπερού λευκού φωτός» στη μέση μιας μεγάλης ομάδας κηλίδων. Την ιδία στιγμή η βελόνα του μαγνητόμετρου στο αστεροσκοπείο Κιού, στο Λονδίνο, άρχισε να αιωρείται έντονα. Πριν την αυγή της επόμενης μέρας ο ουρανός στα νότια, μέχρι τη Χαβάη και τον Παναμά, φωτίστηκε από τεράστιους, κόκκινους, πράσινους και πορφυρούς σχηματισμούς εν είδει σέλαος. Οι κατασκηνωτές στα βραχώδη οροί ξεγελάστηκαν νομίζοντας πως ξημέρωνε και άρχισαν να ετοιμάζουν το πρωινό τους.
Μέχρι σήμερα δεν έχει εκδηλωθεί καμία ηλιακή υπερκαταιγίδα τόσο δυνατή όσο εκείνη του 1959 και, ως εκ τούτου, είναι δυνατών να υπολογιστούν οι επιπτώσεις που θα είχε ένα ανάλογο γεγονός στο σημερινό καλωδιωμένο κόσμο. Με το μπλακάουτ του Κεμπέκ, στις 13 Μάρτιου του 1989, πήραμε απλώς μια ιδέα. Εκείνη την μέρα μια ηλιακή καταιγίδα έθεσε εκτός λειτουργιάς το δίκτυο ηλεκτρικού ρεύματος που εξυπηρετούσε πάνω από 6 εκατομμύρια πολίτες. Μια καταιγίδα όπως αυτή του Καριγκτον θα μπορούσε να υπερθερμαίνει περισσότερους μετασχηματιστές οπόσους διαθέτουν όλες μαζί οι ηλεκτρικές εταιρίες, αφήνοντας εκατομμύρια ανθρώπους χωρίς φως, πόσιμο νερό, επεξεργασία απόβλητων, θέρμανση, κλιματισμό, καύσιμα, τηλέφωνο, καθώς και τρόφιμα και φάρμακα που διατηρούνται στο ψυγείο, μέχρι να κατασκευαστούν οι νέοι μετασχηματιστές. Συμφώνα με μια έκθεση επιστήμων των ΗΠΑ, μόνο τον πρώτο χρόνο μια τέτοια καταιγίδα θα επέφερε απώλειες ύψους ενός με δυο τρισεκατομμυρίων δολαρίων και η οικονομική ανάληψη θα διαρκούσε 10 χρόνια.
«Δεν μπορούμε να προβλέψουμε τη δραστηριότητα του Ήλιου σε βάθος χρόνου, παρά μόνο ο Καρλ Σράιβερ του Ηλιακού και Αστροφυσικού εργαστηριού της εταιρίας Lockheed Martin. Φέτος αναμένεται η έναρξη μια περιόδου μεγίστης ηλιακής δραστηριότητας και τα ερευνητικά κέντρα επανδρώνεται με επιστήμονες, ελπίζοντας πως ο Ήλιος δεν θα αποβεί ιδιαίτερα καταστροφικός. «Προσπαθούμε να καταλάβουμε πως επηρεάζεται η ανθρώπινη δραστηριότητα από το ‘διαστημικό’ καιρό» λέει ο Σράιβερ. «Από τη στιγμή που θα εντοπίσεις μια απειλή τέτοιου μεγέθους είναι ηθικά ενδεδειγμένο να είσαι προετοιμασμένος αν δεν το κάνεις, οι συνέπειες θα είναι ανυπολόγιστες.
Ευθυμιάδου
Μαργαρίτα Β’2



Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου